Move! No, wait... Freeze!


  photocredits: © Wim Wyloeck photography

photocredits: © Wim Wyloeck photography

SLUITERTIJD... REMEMBER...?

In een van de vorige blogposts had ik het over het aspect SLUITERTIJD, hoe je dat manueel op je camera instelt en lichtte ik ook al een tipje van de sluier over welke fotografische effecten je bereikt met korte of langere sluitertijden... 

Het experimenteren met de sluitertijd op je camera suggereert namelijk beweging in je beeld.
Zoals eerder gezegd, dat kan zowel een bevroren beeld zijn, waar de tijd is blijven stilstaan, zoals een vogel in volle vlucht haarscherp bevroren op foto - heel korte sluitertijd - of een beeld waar je zichtbaar beweging krijgt, zoals de lichten van voorbij rijdende auto's die een vloeiende lijn vormen in je foto - lange sluitertijd...

 1/1600e sec  @  F5,6

1/1600e sec  @  F5,6

 30 sec @ F19 

30 sec @ F19 

 

The BIRDS

Eén van de praktische toepassingen waar sluitertijd een belangrijke rol speelt is bijvoorbeeld vogelfotografie, heel makkelijk om zelf mee te gaan oefenen trouwens in deze koude wintermaanden als je wat vogels naar je tuin lokt met broodkruim.

Om de beweging van die razendsnelle beestjes in vlucht loepzuiver te kunnen vastleggen is een korte sluitertijd cruciaal, hoger dan 1/250, liefst zelfs hoger dan 1/500. Anderzijds, als je de suggestie van beweging, de illusie van de vlucht wil behouden in de foto, dan kan je opteren voor een sluitertijd van lager dan 1/500… Zorg er dan wel voor dat je toch een bepaald deel van de vogel scherp en zuiver in beeld brengt, anders krijg je gewoon een wazig en onscherp beeld dat niet zoveel inhoud heeft… Stel scherp op de kop / de borst van de vogel, waarschijnlijk zit daar het minste beweging in, en bij een langere sluitertijd zullen de vleugels wel wat beweging suggereren, zoals bij deze gier in de vlucht vastgelegd, waar de uiteinden van de vleugels beweging aangeven of de ene meeuw statisch terwijl de andere wegvliegt...

 1/320e sec @ F7,1

1/320e sec @ F7,1

 1/250e sec @ F8

1/250e sec @ F8

Ook sportfotografie (rally/motorcross/atletiek/etc.) vraagt om snelle sluitertijden. Hier kan je door middel van 'panning' wel leuke effecten krijgen waarbij het hoofdonderwerp scherp in beeld is, maar de omgeving beweging suggereert door je camera mee te bewegen / te trekken in de richting van de bewegende sporter - Hier hebben we het later nog wel over... Remember, eerst stappen, dan pas lopen :-)

 

'BEWEGING' niet verwarren met 'BEWOGEN'

Beweging in je beeld, heel leuk, maar let op...
Je mag uiteraard 'beweging in je beeld' niet gaan verwarren met effectief een 'bewogen beeld' door trilling (camera shake)...
De camera niet lang genoeg kunnen stilhouden zorgt inderdaad voor de wazige foto's die niemand wil...

En ook daar heeft sluitertijd alles mee te maken...

Want 'hoe snel moet de sluitertijd zijn' om het beeld nog steeds uit de vrije hand te kunnen fotograferen?
Bij welke waarde kan je dus “traag” genoeg fotograferen, zonder dat je een onscherp beeld krijg door de ‘shake’?

Wel, het hangt af van persoon tot persoon, sommigen hebben een vastere hand dan anderen, maar er bestaat wel een algemene 'richtlijn'...
Daarvoor hebben we het getalletje van de brandpuntafstand van je lens nodig.
Die waarde is uitgedrukt in mm en staat meestal ook op de lens ergens vermeld. Een standaardzoomlens die je bij aanschaf van een spiegelreflex veel terugvindt is vb. de 18-55mm lens.
Wel, dat getal is zowat het sluitertijdgetal waarbij je nog uit de hand kan fotograferen, met een minimum van 60  à 90 (60 voor de mensen met een hele vaste hand, 90 voor de doorsnee medemens).

Dus stel, je hebt een zoomlens van 250mm, dan is de aanbevolen minimum sluitertijd om nog scherp uit de hand te kunnen fotograferen 1/250e van een seconde. Bij een lens van vb. 55mm moet je toch naar 1/60e of 1/90e gaan, wat het uiterste minimum is zoals hierboven vermeld.

Alles wat trager is loopt een groot risico op onscherpte door shake, en daarvoor zal je dus een statief moeten gaan gebruiken.

Creatief aan de slag

Ja, de mogelijkheden zijn eindeloos. Spelen met de sluitertijden geeft je in de fotografie een van de meeste creatieve en leuke opties tot effecten. Een paar voorbeelden met een woordje uitleg erbij...

 9 sec @ F22  (lange sluitertijd) met een zaklamp in de camera schijnen, een figuur "schrijven" in de lucht in een donkere kamer

9 sec @ F22  (lange sluitertijd)
met een zaklamp in de camera schijnen, een figuur "schrijven" in de lucht in een donkere kamer

 1/800e sec @ F2,4 korte sluitertijd om de regendruppels scherp en bevroren in beeld te krijgen

1/800e sec @ F2,4
korte sluitertijd om de regendruppels scherp en bevroren in beeld te krijgen


Sla dus vooral aan het oefenen, want alleen op die manier krijg je het in de vingers :-)
Die camera in de kast laten liggen is zo'n zonde, en door alleen blogs en you-tube filmpjes te bekijken leer je het niet hé :-)

 DOEN ! 

Photogreetz,
WWY.